Suikerspin - Laika

ma 11/03/2013 - 09:44 Cobra.be stuurt laatstejaarssnaken van het Paridaensinstituut in Leuven naar het theater. En publiceert hun bevindingen naast die van professionals. Onze recensente Eline Van de Voorde ging samen met studente Nona Delfosse naar 'Suikerspin' van Laika.

suikerspin laïka jo roets erik vlaminck kermis eva bervoets tine cartuyvels frank dierens lotte heijtenis bart hollanders gert jochems marijke pinoy nona delfosse de klas van piet

Foor in ‘t dorp

Met een bewust doel stapte auteur Erik Vlaminck met zijn verhaal ‘Suikerspin’ naar het jeugtheatergezelschap Laika. Alleen zij zouden een goede vertolking kunnen brengen van zijn roman. Zo gezegd, zo gedaan. De geschiedenis van de ‘forain’ familie Van Hooylandt werd herwerkt tot een stuk over familiegeheimen en gebroken tradities.

"Kleurrijke uitvergrotingen"

Het publiek wordt meegenomen in de geschiedenis en de geheimen van de Van Hooylandts. Een familie van ‘forains’, die al generaties lang op de kermis staan met hun attracties. Het liedje lijkt echter bijna uit, want de jongste telg van de familie, Tony, lijkt met ‘de foor’ weinig uitstaans te hebben. Hij zit met zijn neus in de boeken, het kneusje van de familie, en breekt maar al te graag met de traditie. Tony’s vader, Arthur, een verbitterde vrouwenzot, vertelt met nostalgie over de kermisattracties van zijn grootvader die met een rariteitenkabinet het volk lokte. Met een groot respect en een grote adoratie verlangt de norse Arthur terug naar een tijd en een man die hij nooit heeft gekend.

Een draai aan de molen…

De kermismolen die dient als scène draait het publiek mee het heden en het verleden in. De molen is een ietwat aftands model dat Arthurs vader, Albert, zelf nog heeft gebouwd. Arthur blijft er hardnekkig in werken. Bovendien kan hij zich geen nieuwer model veroorloven. Arthur zit vast in de tijd. De moderne tijd gaat aan hem voorbij. Geen vernieuwing, geen enthousiasme, weinig klanten: een straatje met een duidelijk eind.

Een draai aan de molen en een verandering van het lichtplan en we vertoeven in de duistere tijd van Jean-Baptiste Van Hooylandt die met trots en emotieloze drang naar geld zijn nieuwste aanwinst presenteert. Een Siamese tweeling die hem veel geld moet opleveren, maar die hij behandelt als een stuk stront. Zijn bedoelingen zijn allesbehalve eervol en de tweeling wordt dan ook misbruikt en mismeesterd. Jean-Baptiste blijkt al snel niet de eervolle, creatieve en geweldige kermiskramer te zijn waar zijn kleinzoon hem voor houdt. Bovendien draagt hij nog een groot geheim met zich mee dat tijdens de voorstelling stilaan naar boven komt.

De figuren die we op de kermisscène zien zijn kleurrijke uitvergrotingen van de clichés. Lotte Heijtenis speelt een jonge felle grootmoeder. Weelderige boezem, uitermate kort shortje en lange blonde lokken. Marijke Pinoy vertolkt de rol van de ietwat ordinaire en sletterige ‘Miranda van frituur Miranda’ die haar man met hun kind in plan liet en er met de Mercedes van doorging. Foutloos zijn de ‘forains’ alvast niet, maar ze hebben allemaal hun redenen voor hun wangedrag.

Net niet kleurrijk genoeg

Het vreemde aan de kleurrijke personages en het kleurrijke decor is dat het allemaal wat vlak overkomt, te weinig complex. De figuren zijn net niet excentriek en extravagant genoeg. Hun overdreven karakter contrasteert te weinig met hun menselijke kant, waardoor hun verslagenheid en verdriet niet op het publiek overslaan. Hoewel het geweldig is een kermismolen midden in het theater te zien staan, wordt ook dit element niet ten volle uitgebuit. Te weinig voelen we de sfeer van de kermis, die we voor we binnen mogen in de zaal verwachtingsvol aanhoren. Het opzwepende, luide, drukke van de kermis missen we hier. Arthur mag dan een ‘forain’ op retour zijn, het is en blijft een kermiskramer.

Het verhaal van deze ‘forains’ wordt mooi uit de doeken gedaan, maar weet ons zelden te verrassen. Het laat ons warm noch koud. De ontknoping, de onthulling van het grote geheim, eindigt in mineur. We zijn verbaasd noch geschokt. Het voldoet aan onze verwachtingen. Alle elementen zijn er om het publiek mee te slepen in een wervelwind van anekdotes en geheimen, maar toch slaagt Laika er net niet in ons met deze familiesaga te verrassen en werkelijk te ontroeren.

Eline Van de Voorde

24/07/201210:50

***
 

"Aandoenlijk verhaal"

Met plezierige kermismuziek op de achtergrond en een levensechte draaimolen op het toneel laat toneelgezelschap Laika ons in Suikerspin kennismaken met de kermiswereld van vroeger en nu. Een intrigerend verhaal met een goede portie humor dat de toeschouwer niet onberoerd laat.

Never trust a woman

Wijven zijn crapuleuze serpenten. Men zou het bijna geloven na het zien van het theaterstuk 'Suikerspin'. De voorstelling begint met de gefrustreerde Arthur Van Hooyland die ons vertelt over hoe zijn vrouw hem eerst gepluimd en daarna verlaten heeft. Daarbovenop komt nog dat zijn zoon de door zijn grootvader eigenhandig in elkaar gezette kermismolen niet wil overnemen.

De uitvoering vertelt zowel het verhaal van Arthur als van grootvader Jean-Baptiste, die met zijn bedorven karakter in allerlei ongure zaakjes verwikkeld is. Van het ene moment op het andere bevinden we ons in zijn fenomenenbarak waarin hij de Siamese tweeling die hij in Frankrijk heeft aangekocht, tentoonstelt. Maar Arthur zelf is ook bepaald geen heilige. Het slippertje met zijn schoondochter en zijn poging om de verzekeringen om de tuin te leiden, brengen hem in een benauwde positie.

Wat de voorstelling zo mooi maakt, is de balans tussen gevoelige, humoristische en weerzinwekkende scènes. Er kan al eens goed gelachen worden, maar enkele ontroerende scènes maken het publiek daarna weer stil. Een knap staaltje acteerkunst.

Geen kermis zonder carrousel

De draaimolen die ooit zo succesvol was, is veel van zijn glorie verloren. Mensen willen er geen geld meer aan uitgeven en waar vroeger kindjes de tijd van hun leven beleefden en vol enthousiasme naar de ‘flosh’ grepen, zitten nu kleine ‘bleitertjes’ te wachten tot het rondje voorbij is. Nog een reden voor Arthur voor zelfbeklag.

De kermismolen waar het allemaal om draait, letterlijk en figuurlijk, is een verrassend ingenieuze decorkeuze. Het ronddraaien van de molen in combinatie met licht en geluid schept een bepaalde sfeer op het podium: er is chaos of plezier en soms zorgt het zelfs voor afstand tussen personages. Een echte meerwaarde dus.

'Suikerspin' is een toneelstuk dat zowel toegankelijk is voor het publiek dat al eens graag lacht, als voor zij die kunnen genieten van een aandoenlijk verhaal. Een goede acteerprestatie samen met de creativiteit van de makers, maken dat dit een echte aanrader is om een boeiende avond te beleven.

Nona Delfosse

24/07/201210:51


****


Suikerspin

In 2008 verscheen Erik Vlamincks roman 'Suikerspin', over vier generaties kermisreizigers. Dat de monologen uit 'Suikerspin' zich perfect lenen voor een theaterbewerking, dat had Vlaminck al snel in de gaten en dus ging hij aankloppen bij theatergezelschap Laika.

De reportageploeg van Cobra.be ging kijken tijdens de repetities van 'Suikerspin' en sprak met Erik Vlaminck, regisseur Jo Roets en actrice Marijke Pinoy. Klik op de foto hiernaast en bekijk onze reportage.

['Suikerspin' - Laika: tot 16 maart te zien in De Studio in Antwerpen en nadien op tournee in Vlaanderen. bekijk hier de speellijst]

Nona Delfosse

Nona

  • Voornaam: Nona
  • Familienaam: Delfosse
  • Woonplaats: Heverlee

  • Houdt van: wanneer het buiten slecht weer is, het hele weekend luieren met lekker eten, leuk gezelschap of gewoon een goed boek
  • Heeft een hekel aan: taalfouten, zoals het gebruik van heten en noemen, als en dan,...

besproken door de klas van Piet