Arto Lindsay – Encyclopedia of Arto

vr 13/06/2014 - 13:45 Update: wo 29/07/2015 - 12:17 ***** Tien jaar lang deed de Braziliaanse New Yorker Arto Lindsay er het zwijgen toe. Maar momenteel werkt hij aan een nieuwe langspeler met een nieuwe band en om de gestokte dialoog met het publiek weer een beetje aan te zwengelen, brengt hij alvast de retrospectieve dubbelaar ‘Encyclopedia of Arto’ uit.

arto lindsay the encyclopdia of arto samba bossa noise elektro rock free jazz recensie dirk steenhaut

Noisepionier

De titel 'Encyclopedia of Arto' is misleidend, want er worden nogal wat essentiële fasen uit de carrière van Arto Lindsay over het hoofd gezien. De collectie bevat bijvoorbeeld niets uit Lindsays no wave-periode met het baanbrekende noisetrio DNA, niets van de fake-jazzformatie The Lounge Lizards, niets van het roterende muzikantencollectief Golden Palominos. De artiest koos bewust voor de periode tussen 1996 en 2004, toen hij, onder zijn eigen naam, een zestal langspelers (en een ep) uitbracht, waarop hij door samba en bossanova geïnspireerde songs deed versmelten met rock en elektronica.

‘Encyclopedia of Arto’ toont twee contrasterende kanten van Lindsays persoonlijkheid. Tegenover de meticuleus geproducete, sensuele muziek uit platen als ‘The Subtle Body’, ‘Mundo Civilizado’ en ‘Noon Chill’, die wordt gecompileerd op de eerste cd, staat een tweede, veel rauwere plaat met opnamen uit soloconcerten uit Brooklyn en Berlijn. In sommige gevallen gaat het om dezelfde songs, zij het dan in drastisch verschillende uitvoeringen. In de Spartaanse, afgekloven live-versies valt vooral de tegenstelling op tussen Arto Lindsays door spreektaal beïnvloede zang en zijn atonale, naar free-jazz neigende gitaarspel.

De Amerikaan, die opgroeide in het Braziliaanse Recife en zichzelf als een non-muzikant beschouwt, baseerde zijn percussieve speelstijl op de beat van de surdodrums. Dat valt nog zeer goed horen aan zijn soloversie van Princes’ ‘Erotic City’, waarin hij de druminterludia reproduceert op zijn elektrische Dano 12-string. De live-set bevat, naast enkele sambaklassiekers en eigenzinnige covers van Chico Buarque en Al Green, ook nog een song van Ambitious Lovers, het duo dat Lindsay tijdens de eighties vormde met Peter Scherer en waarmee hij funk, soul, artrose en elektronica koppelde aan de erfenis van de tropicalismobeweging.

De studiocompilatie zelf klinkt gepolijster en toegankelijker, al gaat de inmiddels 61-jarige Arto Lindsay een onderhuids stoorzendertje nooit uit de weg. In zijn popsongs, doorgaans geschreven samen met Amadeo Pace (Blonde Redhead), Caetano Veloso, Marisa Monte, Vinícius Cantuária, Melvin Gibbs of Andrés Levin, en ingespeeld met topmuzikanten als Marc Ribot, Bill Frisell en Naná Vasconcelos, regeren catchy melodieën en latijnse subtiliteit. In poëtische liedjes als ’Simply Are’, ‘Ridiculously Deep’, ‘Complicity’ of ‘Re-Entry’ valt op hoe aandachtig Lindsay geluisterd heeft naar de geniale bossanovazanger João Gilberto. Op tracks uit de laatste drie platen van de artiest, ‘Prize’, ‘Invoke’ en ‘Salt’, valt dan weer de toenemende invloed van illbient en drum & bass op.

De songs worden niet gerangschikt in chronologische volgorde, maar er is zoveel zorg besteed aan de sequentie dat deel 1 van ‘The Encyclopedia of Arto’ de organische flow heeft van een op zichzelf staande plaat. De carrière van Arto Lindsay is uiteraard rijker en gevarieerder dan je uit deze bloemlezing kunt afleiden, maar wie de tussen mainstream en avant-garde zwalkende artiest nog niet kent, is het een ideale introductie. Tegelijk zullen de fans van het eerste uur in de enkele nieuwe tracks en de in 2012 ingeblikte liveplaat al ruim voldoende argumenten vinden om tot de aanschaf van dit tweeluik over te gaan.

Dirk Steenhaut
Dirk Steenhaut studeerde Engelse letterkunde aan de VUB en was ruim twintig jaar muziekjournalist bij de krant De Morgen. Hij werkt nu freelance, onder meer voor Cobra.be, Knack en het cultuurmagazine Staalkaart.

['Encyclopedia of Arto' – Arto Lindsay. Ponderosa, 2014]

► beluister dit album via Spotify of Bandcamp