The Water Diviner - Russell Crowe

di 14/04/2015 - 11:01 ** Russell Crowe laat in zijn welgemeende regiedebuut zien dat hij een vaardige generaal is. Nu nog de sentimentele clichés vermijden.

the water diviner russell crowe historisch drama film recensie ruben nollet

“I filled their heads with nonsense. God, King, Country.” De woorden van Joshua Connor, het hoofdpersonage dat Russell Crowe zelf speelt in zijn debuut als regisseur, wegen vandaag nog even zwaar als een eeuw geleden, het tijdperk waarin ‘The Water Diviner’ zich afspeelt. Om maar te zeggen hoe hardleers de menselijke soort is. Hoeveel onheil we ook over ons heen halen, veel is er niet nodig om ons weer blind het exact hetzelfde ongeluk te storten.

De ironische nederlaag van ANZAC

Hier heet de ellende de Eerste Wereldoorlog, en meer bepaald de Slag bij Gallipoli, een trieste pagina uit de geschiedenis van Australië en Nieuw-Zeeland. De ironie wil dat de bloederige nederlaag die de ANZAC-troepen — Australian and New Zealand Army Corps — op dat Turkse schiereiland leden bij de voormalige Britse kolonies een enorm effect heeft gehad op de vorming van een nationaal bewustzijn. En we weten allemaal dat daar alleen maar meer miserie van komt.

‘The Water Diviner’ gaat niet helemaal in tegen dat idee van een precies gedefinieerde volksaard. Crowe schildert zijn mede-Oceaniërs bijvoorbeeld net zo goed af als toffe peren die beide voeten stevig op de grond hebben. Met uitzondering van de vertegenwoordigers van de Kerk, maar dat zijn per definitie speciale gevallen. Britse officiers kijken dan weer neer op piotten, die ze minderwaardig achten. En bij de Grieken die in deze film rondlopen, druipt het bloed van de kin.

Zulke veralgemeningen horen ergens bij het genre. In zijn bejubelde ‘Gallipoli’ — onmiskenbaar een ijkpunt voor ‘The Water Diviner’ — stak Peter Weir 35 jaar geleden ook al stevig de draak met de neerbuigende Britten. Crowe maakt veel goed door duidelijk te maken dat de partijen die in 1915 elkaar naar het leven stonden bij Gallipoli uiteindelijk in hetzelfde schuitje zaten. Aan beide kanten hebben toen tienduizenden jonge mannen het leven gelaten voor een doel dat ze niet begrepen en dat hun leven ook hoegenaamd niet waard was. ‘The Water Diviner’ maakt slechts occasioneel brandhout van dat idealisme maar hij probeert wel de voormalige Turkse vijand de eer te betonen die hem toekomt.

Emotionele draagkracht

De reden waarom hoofdfiguur Joshua Connor, een boer uit het zuiden van Australië, vier jaar na die slag naar Turkije reist, heeft daar alles mee te maken. Zijn drie zonen hebben meegevochten met de ANZAC-troepen en geen van hen is teruggekeerd. Nu wil Connor zijn bijzondere talenten als waterwichelaar gebruiken om hun lichamen uit de Turkse bodem te halen. Dat concept vergt een beetje bereidwilligheid van de kijker, maar je valt er geen moment over. Het zegt iets over de emotionele draagkracht die Crowe in de speurtocht van zijn personage legt. Hij zorgt ervoor dat je met de man meeleeft, zowel door zijn vertolking als door de uitgekiende manier waarop hij het verhaal vertelt. Het is traditionele cinema maar hij treft doel.

Het is dan ook spijtig dat hij zichzelf om de oren slaat door een volstrekt overbodige romantische zijsprong aan toe te voegen, om nog te zwijgen van de bedenkelijke pogingen tot humor. Crowe dacht blijkbaar dat een hard drama die momenten nodig had om even stoom af te blazen. Daar valt iets voor te zeggen, maar als die ingrepen zo klunzig aangepakt worden, berokken je je film meer kwaad dan goed.

Om ‘The Water Diviner’ te waarderen, moet u met andere woorden nu en dan even op uw tanden bijten.

Ruben Nollet
Ruben Nollet schrijft over film voor onder meer Cobra.be, deredactie.be, De Tijd, P-Magazine en CineNews. Hij is van kindsbeen af een horrorfan, wat hem in het begin de nodige nachtmerries bezorgde. Vandaag is hij echter een volstrekt evenwichtige persoonlijkheid.

[‘The Water Diviner’ – van Russell Crowe met Russell Crowe, Olga Kurylenko, Yilmaz Erdogan, Cem Yilmaz, Jai Courtney, Dylan Georgiades, Isabel Lucas, Damon Herriman, Ryan Corr – 1u51]