Journal d’une femme de chambre – Benoît Jacquot

ma 30/03/2015 - 10:03 *** Na illustere voorgangers Jean Renoir en Luis Buñuel waagt Benoît Jacquot zich nu ook aan een verfilming van ‘Le journal d’une femme de chambre’, het beroemde boek van Octave Mirbeau uit 1900. Het resultaat is een intrigerende kostuumprent met een mooie hoofdrol voor Léa Seydoux.

fiml recensie journal d une femme de chambre benoit jacquot regisseur film ward verrijcken lea seydoux vincent lindon clotilde mollet herve pierre

Benoît Jacquot beloofde de “trouwste adaptatie” van de roman van Mirbeau en dat is ‘m wonderwel gelukt, zonder zich te bezondigen aan een stortvloed van uit de literatuur getransponeerde dialogen of lapmiddelen als overmatige voice-over. In vernuftig opgebouwde scènes, prima gedragen door een verstilde Léa Seydoux, leren we stukje bij beetje de dienstmeid Célestine kennen. Zij verandert heel vaak van werkgever, wat meteen een eigenzinnige natuur verraadt.

Verstikkende omgeving

Vanuit Parijs komt Célestine op het platteland terecht, in het huishouden van Monsieur en Madame Lanlaire. Daar krijgt ze af te rekenen met een veeleisende, zelfs wat hysterische meesteres en een op seks beluste heer des huizes.

Célestine botst niet enkel met haar bazen. De andere personeelsleden kijken ook heel achterdochtig naar de uit de grote stad geïmporteerde meid. Aanvankelijk probeert Célestine aan die verstikkende omgeving te ontsnappen, maar keer op keer lijkt ze veroordeeld tot de zolderkamer van de Lanlaires. Ze raakt helemaal in de ban van de wat oudere tuinier Joseph, een norse antisemiet (de roman werd geschreven ten tijde van de Dreyfus-affaire) die met Célestine een café wil gaan uitbaten in de havenstad Cherbourg. Ze moet kiezen: vastroesten of vluchten naar een toekomst die wel eens in de prostitutie zou kunnen eindigen.
 

Mysterieus

Jacquot en Seydoux houden het hoofdpersonage bewust wat enigmatisch: is Célestine “labiel en onbetrouwbaar”, zoals ze wel eens wordt omschreven, of is ze een feministe avant-la-lettre die moedig revolteert tegen het rigide klassensysteem van de late 19de eeuw? Op een bepaald moment fantaseert Célestine dat ze Madame Lanlaire wil vergiftigen maar ze krijgt het niet over haar hart omdat, zo stelt ze vast, “gedienstigheid wellicht in ons bloed zit”.

Op betrekkelijk korte tijd worden we subtiel de denk- en gevoelswereld van Célestine ingesleurd. Jacquot regisseert met vaste hand: op cruciale momenten zoekt zijn camera met trage zooms de personages op die in die fase van het verhaal het meeste aandacht verdienen, ofwel laat hij de acteurs hard werken in lang aangehouden shots tijdens dialoogscènes. De verrassende score van Bruno Coulais bevat volwaardige thrillermuziek. Mede daardoor worden gesprekken tussen Seydoux en haar tegenspelers over maatschappelijke thema’s als Jodenhaat en seksuele agressie nooit te zwaar, maar eerder mysterieus en finaal veelzeggend.
 

Journal d’une femme de chambre – Regie: Benoît Jacquot met o.a. Léa Seydoux, Vincent Lindon, Clotilde Mollet, Hervé Pierre en Vincent Lacoste. 1u34

Ward Verrijcken - op Twitter: @filmWard
Ward Verrijcken werd op zijn tiende door zijn vader voor tv gezet op een regenachtige zondag, voor Hitchcocks 'Rebecca'. Sindsdien wou hij enkel nog praten over cinema, wat hij momenteel doet voor het VRT Journaal, op Radio 1, op Radio 2, op MNM en op deze site.