Chanson - Bart Van Loo

Boek
di 04/10/2011 - 17:38 Bart Van Loo schreef Chanson, een alternatieve geschiedenis van Frankrijk aan de hand van de bekendste Franse chansons.

muziek chanson frankrijk bart van loo auteur joos ruth joos interview

Beter dan een Madeleine-koekje

Bart Van Loo had waarschijnlijk liever het levenslicht gezien in Frankrijk. Maar gedane zaken nemen geen keer. Het houdt de Vlaamse francofiel niet tegen zich vol te zuigen met al wat Franse cultuur is. Van Loo liep al langer rond met het idee ‘iets’ te doen met het Franse chanson en ook ‘iets’ met Franse geschiedenis. Dus waarom geen combinatie van de twee? “Op een dag besprongen die twee ideeën elkaar in mijn hoofd. Dit is het resultaat van die mentale bevruchting”, zei hij bij Ruth Joos in de radiostudio.

Het Franse chanson leeft bij de mensen, ook in Vlaanderen. Daar kreeg Van Loo het bewijs van op zijn promo-tocht langs allerhande redacties. “Er hoeft maar een Frans chanson te weerklinken en alle Vlamingen worden naar één plek in hun verleden gekatapulteerd.[...] Een Frans chanson is een veel krachtiger kompas bij de zoektocht naar het verleden dan eender welk madeleine-koekje”.

Momentopnames van een tijdperk

Carla Bruni - Fernande (Georges Brassens)

Jean-Jacques Goldman noemde muziek de ideale momentopname van een tijdperk. Daarvan heeft Bart Van Loo voorbeelden bij de vleet. Zo kreeg in 1792 een hofcomponist de opdracht een opzwepend lied te componeren dat de Franse troepen naar de overwinning zou leiden: de Marseillaise werd geboren. Die werd op haar beurt door zowat elk zichzelf respecterende chansonnier (en één Belgische premier) gecovered.

Ook de vele ondeugende Franse liedjes verraden iets over de tijden waarin ze geschreven zijn. Er is het evidente “Je t’aime … moi non plus” van Serge Gainsbourg met Jane Birkin uit 1969. Maar ook George Brassens nam geen blad voor de mond met “Quand je pense à Fernande, je bande...”. Het werd zelfs van de radio gebannen wegens aanstootgevend. Maar als eerbetoon aan Brassens bracht de Franse presidentsvrouw Carla Bruni het onlangs nog op de planken. We zien het mevrouw Leterme niet gauw doen.
 

Liedjes met literaire allure

Over Carla Bruni's  zangtalent valt te discussiëren, maar we moeten haar wel nageven dat  ze lef heeft. Zo schreef ze ook een lied met de titel “La possibilité d’une île”, naar de gelijknamige roman van de controversiële Franse schrijver Michel Houellebecq. De Fransen hebben hoegenaamd geen schroom om literatuur in hun liedjesteksten te verwerken. De versregels “Il n’y a pas d’amour heureux” kent elke Fransman. Is het niet van het gedicht van Louis Aragon, dan van de vele chansonniers die het gedicht als songtekst hebben gebruikt. Wij kunnen nog iets leren van die Fransen.

 

["Chanson. Een gezongen geschiedenis van Frankrijk." - Bart Van Loo.  De Bezige Bij, 2011]

Bart Van Loo’s ambitieuze project beperkt zich niet tot boek en dubbel-cd. Op 30 oktober start op Klara een radioreeks waarin Claude Blondeel, Warre Borgmans en Bart Van Loo door het Parijs van nu struinen op zoek naar de chansons van toen. Alle info vindt u hier.